Open Akker

Collectief Midden Groningen

Akkervogelbeheer

Een relatief groot deel van het werkgebied van Collectief Midden Groningen beslaat akkervogelbeheer. De gehele noordkust wordt door de provincie aangemerkt als geschikt akkervogelgebied. Daarnaast zijn ook de gebieden Zuurdijk, Ten Boer en Slochteren hiervoor aangemerkt. Maatregelen ten behoeve van akkervogels bestaan uit zomer- en wintermaatregelen: het bevorderen van broed- en foerageermogelijkheden voor vogels. Naast vogels, worden ook muizen aangetrokken door het beheer. Zij zijn op hun beurt weer prooidieren voor onder andere de grauwe kiekendief en de velduil.

Maatregelen voor broedende akkervogels

Beheermaatregelen gericht op broedende akkervogels zorgen voor voedsel en rust. Stroken of (gedeelten van) percelen worden ingezaaid met een mengsel wat bestaat uit een mengsel van grassen, granen en kruiden. Deze stroken worden gefaseerd gemaaid buiten het broedseizoen. Hierdoor ontstaan verschillende dichtheden van de vegetatie wat aantrekkelijk is voor de vogels. Het biedt niet alleen een geschikt broedbiotoop voor de akkerzangers zoals de velleeuweriken en graspiepers, maar ook een geschikt foerageergebied voor bijvoorbeeld patrijzen en de grauwe kiekendief.

Maatregelen die zullen worden ingezet zijn:

Kruidenrijke akkerranden: een mengsel van granen, grassen en kruiden, wat gefaseerd gemaaid wordt. De beheereenheid wordt in het 3e of 4e jaar ondergewerkt en opnieuw ingezaaid om de openheid en effectiviteit te behouden. Dit pakket wordt veelal in stroken langs gangbare akkerbouw gewassen ingezet.

Vogelakker: een pakket wat op perceelsniveau wordt ingezaaid met een mengsel van granen, grassen en kruiden, en eiwithoudende gewassen (luzerne). De luzerne en het mengsel van granen, grassen en kruiden worden in stroken naast elkaar geteeld. Luzerne blijkt als gewas een succesvol broedbiotoop voor akkervogels. Deze maatregel combineert de kruidenrijke akkerranden met de luzerne. Op deze wijze biedt de vogelakker het hele jaar door beschutting, en zijn er volop broedmogelijkheden.

Maatregelen voor overwinteraars

De beschikbaarheid van niet geoogste zaden is van belang voor de voedselvoorziening voor overwinterende akkervogels. Maatregelen voor overwinterende akkervogels bestaat uit het niet oogsten van graanveldjes, bestaande uit een mengsel van tarwe en overige kruiden. Op deze wijze is er voldoende voedsel beschikbaar en biedt het veldje ook schuilmogelijkheid.

Overwinteraars

Bovenstaande maatregelen zullen zo optimaal mogelijk worden ingezet. Rekening houdend met de landschappelijke configuratie, de verhouding tussen zomer- en wintermaatregelen (streven is een verhouding van resp. 80/20%), en vanzelfsprekend de populatiedichtheden van de doelsoorten.

Droge en natte dooradering

Vrijwel het gehele werkgebied van Collectief Midden Groningen is aangewezen als leefgebied droge dooradering door de provincie Groningen. Onder dit leefgebied vallen met name landschapselementen zoals hagen, houtwallen en singels. Dit zijn interessante biotopen voor de struweelzangers: patrijs, geelgors en braamsluiper. Het is echter een leefgebied waar ons collectief in de eerste instantie nog niet op in zal zetten door het beperkte budget wat beschikbaar is.

Voor de natte dooradering worden wel kansen gezien in het gebied. Met name het noordoosten van het werkgebied is door de provincie aangeduid als potentieel leefgebied. Elementen die onder dit type beheer vallen zijn bijvoorbeeld sloten, moerasjes en plas-dras gebieden. Kansen die we zien zijn bijvoorbeeld het succesvolle rietslotenproject van Wierde & Dijk, de maren in Noord Groningen en de kolken in de Westpolder en de Hornhuisterpolder. Voor de invulling van dit leefgebied zal de samenwerking met het waterschap worden opgezocht, om de kansen in volle potentie te benutten.

In het leefgebied Droge dooradering worden beheerpakketten gebruikt uit het leefgebied Open akker.

Beheervoorschriften akkervogelbeheer

Binnen het stelsel van agrarisch natuurbeheer zijn landelijk pakketten opgesteld. Vervolgens is het aan de collectieven om hier gebiedsgerichte invulling aan te geven. Hier vindt u de beheervoorschriften voor de opengestelde pakketten voor Collectief Midden Groningen:

 

(rechter muisknop => opslaan als…)

Meer informatie en achtergrond over beheerpakket 40 Vogelgraan is te vinden in het onderzoeksrapport ‘Akkervogelvriendelijk bouwplan met zomergraan en overwinterende stoppels’.

Gezocht Dronepiloten

Vrijwilliger Drone-piloot Collectief Midden Groningen zoekt vrijwilligers die gedurende het broedseizoen enkele ochtenden per week met een drone op pad gaan in de eigen regio. Met het inzetten van een drone met een camera en slimme software kunnen vogelnesten en...

Struweel in het agrarisch landschap

Struweelhagen in het akkerlandschap leveren een grote bijdrage aan de biodiversiteit. In het voorjaar zijn er de bloemen die insecten aantrekken. In het najaar vormen de besjes belangrijk voedsel voor vele soorten akkervogels. Kleine vogeltjes schuilen in de stekelige...

Het Collectief Midden Groningen is op zoek naar een bestuurder (m/v)

Altijd al iets willen betekenen voor boeren en natuur!? Wil je mee de koers bepalen in de inrichting van het landschap!? Word dan onze nieuwe bestuurder van Collectief Midden Groningen. Binnen een collegiaal team van bestuur en medewerkers kun je aan de slag voor...

Veldworkshop: waarnemen en beoordelen van groenbemesters

Vrijdag 12 november 2021, Schildwolde Voorbereiding Op een perceel zandgrond in Slochteren zijn op 24 augustus dit jaar 11 verschillende mengsels groenbemester in stroken van 18 m in gezaaid. De keuze voor deze mengsels was gebaseerd op toepasbaarheid in een bouwplan...

Toekomstbestendig boeren- GLB congres

In oktober werd het congres ‘Kansen van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid en de bodem als basis’ georganiseerd in het Friese Oosterwolde. Van deze dag zijn er diverse opnames gemaakt, met name van de verschillende workshops die gegeven werden. Op de website van...

Subsidieregeling boerenexperimenten Regio Deal Groninger kustgebied

Boeren in het Groningse deel van het kustgebied tussen Delfzijl en Harlingen die willen bijdragen aan de omslag naar een meer natuurinclusieve landbouw, kunnen hiervoor vanaf 1 november subsidie aanvragen. Het kan bijvoorbeeld gaan om een idee of experiment voor een...

Resultaten Broedvogelkartering CMG 2021

In het afgelopen voorjaar heeft Sovon Vogelonderzoek in opdracht van Collectief Midden Groningen een broedvogelkartering uitgevoerd, speciaal gericht op weidevogels. De inventarisatie werd uitgevoerd door Martin Brandsma en Jelle Postma. In totaal is een areaal van...

Lopend onderzoek vogelakkers in Nederland

Sinds afgelopen winter doet Grauwe Kiekendief - Kenniscentrum Akkervogels (GKA) onderzoek naar de invulling en de effectiviteit van vogelakkers in heel Nederland. Het onderzoek wordt uitgevoerd in opdracht van het OBN (een partner van BIJ12, ‘de gezamenlijke...

Veldbijeenkomst duurzame pootaardappelteelt in het Hogeland

Ook in dit tweede tussenjaar van het project Verduurzaming van de Pootaardappelteelt in het Hogeland willen we meer kennis verkrijgen over teeltmethoden, die de pootaardappelteelt op de Groninger klei toekomstbestendiger kunnen maken. De veldproeven die zijn uitgezet,...

1001 hectare kruidenrijk grasland extra dankzij LNV!

Vanaf vandaag kunnen melkveehouders in het hele land, met korting Saladebuffet bestellen voor kruidenrijk grasland dankzij een gulle bijdrage van het Ministerie LNV. Zo kunnen zoveel mogelijk boeren kennis maken met kruidenrijk grasland. 1001ha is een gezamenlijke...

(rechter muisknop => opslaan als…)

Eindrapportage akkervogelvriendelijk bouwplan

“Geen geluid klinkt zo lenteachtig blij als het lied van de veldleeuwerik.”  Dertig jaar geleden behoorde de veldleeuwerik tot de tien meest voorkomende broedvogels van Nederland. Door de intensiever wordende landbouw dreigt het jubelende en kenmerkende geluid van deze zangvogel nu langzaam te verstommen. Maatregelen om de dalende stand te keren, mochten aanvankelijk niet baten. Zo leek er in 2010 een oplossing gevonden te zijn door de inzet van akkervogelpakketten. Deze pakketten hadden als doel veldleeuweriken en andere vogels in het akkerbouwgebied te behouden. Helaas bleken de akkerranden en winterveldjes in de dagelijkse bedrijfsvoering niet altijd inpasbaar. Dit weerhield ons niet om door te gaan met zoeken naar een oplossing. Als voorloper van de ontwikkeling naar Natuurinclusieve Landbouw bedacht en de Groninger akkerbouwers zelf een manier waarop akkervogelbescherming beter ingepast kan worden in het bouwplan van akkerbouwbedrijven. Hun initiatief vormde in 2015 het startpunt van de driejarige pilot Akkervogelvriendelijk bouwplan met zomergraan en overwinterende stoppels.

De gehele eindrapportage akkervogelvriendelijk bouwplan is hier te lezen:

Protocol gebruik herbiciden

De afgelopen jaren is er veel ervaring opgedaan met het beheren van akkerranden en wintervoedselveldjes. Binnen de kaders van de beheervoorschriften, doen deelnemers al het mogelijke om onkruiden te drukken, zoals akkerdistel en melganzevoet. Toch komt het voor dat een beheereenheid volledig onder de voet wordt gelopen door onkruiden. Dit heeft meerdere negatieve gevolgen:

  • de beheereenheid verliest haar functie: het is niet meer geschikt als broed- en/of foerageerplaats
  • de opvolgende jaren moeten er extra chemische bewerkingen plaatsvinden omdat de onkruiden telkens in grote getale de kop op steken
  • de onkruiden verspreiden zich binnen het bedrijf, maar ook op bedrijven van collega agrariërs. Dit is niet bevorderlijk voor de reputatie van agrarisch natuurbeheer
  • daarom is er landelijk gewerkt aan de mogelijkheid om volvelds herbiciden te kunnen inzetten wanneer dit echt noodzakelijk is.

    Hier vindt u het protocol, lees de instructies goed door! 

(rechter muisknop => opslaan als…)

Agrarisch natuur- en landschapsbeheer

Open grasland

Open grasland

Samen creeren we een optimaal leefgebied voor weidevogels.

Open akker

Open akker

Lees hier alles over de maatregelen die ten behoeve van de akkervogels worden getroffen.

Water

Waterbeheer binnen het ANlb